Σίγουρα κάποια στιγμή στη ζωή σας θα έχετε ακούσει για τη βιταμίνη Α, ίσως για το ρόλο της στην όραση ή στην υγιή όψη του δέρματος, αλλά κάνει μόνο αυτά;
Φυσικά και όχι, είναι μια από τις σημαντικότερες λιποδιαλυτές βιταμίνες και συμμετέχει σε πολλές ζωτικές λειτουργίες του οργανισμού.
Ας δούμε όμως πρώτα που τη συναντάμε..
Στη διατροφή μας βρίσκεται σε δύο βασικές μορφές:
Α. Προσχηματισμένη βιταμίνη Α (ρετινόλη, ρετινάλη, ρετινοϊκό οξύ), δηλαδή η ενεργή μορφή που χρησιμοποιεί άμεσα ο οργανισμός και βρίσκεται σε τρόφιμα ζωικής προέλευσης. Οι καλύτερες πηγές είναι:
- Συκώτι
- Μουρουνέλαιο
- Αυγό
- Βούτυρο
- Γαλακτοκομικά προϊόντα πλούσια σε λιπαρά
Β. Προβιταμίνη Α (β- καροτένιο, α- καροτένιο, β- κρυπτοξανθίνη), δηλαδή ο οργανισμός χρειάζεται να τη μετατρέψει σε βιταμίνη Α, προκειμένου να μπορέσει να την αξιοποιήσει και βρίσκεται σε τρόφιμα φυτικής προέλευσης, όπως:
- Καρότο
- Γλυκοπατάτα
- Κολοκύθα
- Σπανάκι
- Λάχανο
- Κόκκινη πιπεριά
- Πεπόνι
- Βερίκοκο
Tip: Για καλύτερη απορρόφηση συνδυάστε με μια πηγή λίπους, όπως ελαιόλαδο, ξηρούς καρπούς, σπόρους ή αβοκάντο!
Ποιος είναι τελικά ο ρόλος της στον οργανισμό;
Η βιταμίνη Α συμβάλλει σε πολλές σημαντικές λειτουργίες, όπως:
- Στη φυσιολογική όραση, ιδιαίτερα στη νυχτερινή όραση
- Στη φυσιολογική λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος
- Στη διατήρηση της υγείας του δέρματος και των βλεννογόνων
- Στην ανάπτυξη και την προστασία των οστών
- Στη φυσιολογική λειτουργία των αναπαραγωγικών οργάνων
- Στην ομαλή εμβρυική ανάπτυξη κατά την εγκυμοσύνη
- Στη ρύθμιση της έκφρασης των γονιδίων και της κυτταρικής διαφοροποίησης
- Στην προαγωγή της εντερικής υγείας
Χρειάζεται να λάβουμε συμπλήρωμα;
Τα καλά νέα είναι ότι στους περισσότερους υγιείς ανθρώπους που ακολουθούν μια ισορροπημένη διατροφή με ποικιλία ζωικών και φυτικών τροφών η κάλυψη των ημερήσιων αναγκών του οργανισμού είναι σχετικά εύκολη, χωρίς να απαιτείται η λήψη συμπληρώματος!
Βιβλιογραφία:
- Menezes M., Almeida C., (2024), “Structural, functional, nutritional and clinical aspects of vitamin A: A review”.
- Vanburen C., Everts H., (2022), “Vitamin A in skin and hair: An update”.
- Sajovic J., et al., (2022), “The role of vitamin A in retinal diseases”.
- Carazo A., et al., (2021), “Vitamin A Update: Forms, sources, kinetics, detection, function, deficiency, therapeutic, use, and toxicity”.
